sábado, 12 de abril de 2014

AS CAUSAS DA APATÍA


CHEGAR ao fondo da causa da apatía non é tarefa doada. Menos, se antes un exercía de exemplo de motivación, empeño e incansable loita polo obxectivo que se propuña. Pero aí está: arteira e cazurra para aparecerse en calquera momento da vida acurralándote pola preguiza, as escusas, as estratexias a longo prazo ou simplemente o negativismo de "non me dá a gana". Por que o estudante cae nesa indolencia que o frea diante das tarefas que debe realizar? Por que o traballador se agocha detrás da abulia para non rematar a conciencia os seus encargos? Por que tantas persoas recorren a falsas xustificacións que os amarran ao abandono e á falta de entusiasmo diante de calquera obxectivo? Hai case tantas causas coma casos, pero algúns resultan realmente sorprendentes porque veñen detrás do entusiasmo pleno, do éxito e da admiración.
Hai varias semanas, un servidor atreveuse a prognosticar que Messi non volvería a ser o mesmo, que deixara a súa esencia: xogar coma un neno que goza no recreo. Disimulen a referencia, pero non é que acertase: quedeime curto. Nin xoga no recreo nin xoga de memoria nin xoga case de nada. Xoga ao asexo, asalando a ver se cae algo, cun trote insultante nun profesional da súa categoría, máis cando el era exemplo de revolverse con rabia se nalgunha ocasión perdía a pelota, cada vez que a tiña tremían os tres ou catro defensores que o rodeaban, arriscaba, esforzábase, entregábase de pleno, as recompensas externas eran menores que as internas de driblar e de alimentar a súa insaciable voracidade polo gol. Iso convertíao nun pequeno gladiador coas habilidades dun xenio. Que fai agora trotando polo campo case idénticos minutos que un porteiro, despreocupado coma se non estivese dentro do partido? É porque nunha falta ou nun segundo de pillabán pode resolver, pero calquera outro pasaría polos asentos dos suplentes. Din algúns que é porque antes o equipo xogaba ben e para el. Falso. Antes o equipo, cando caía en idénticos pecados, revivía coas súas xenialidades. Pensan outros que é por medo a lesionarse de cara ao mundial. Error maiúsculo. Canto máis se coide deste xeito, peor lle irá. Está canso, lesionado, xa non se divirte coma antes? Preocúpanlle máis o fillo, a mansión en Suíza? Nin idea. Pero esta apatía no actuar de quen foi o máximo defensor do entusiasmo no seu traballo é mala de entender.

PUBLICADO EN EL CORREO GALLEGO

MISTERIOS DA F-1

Dese espectáculo chamado F1, porque deporte non lle chamaremos, ou si?, sempre me intrigaron tres preguntas peregrinas, pero non sempre convén barrenar con asuntos demasiado serios. A primeira, que non debera ofrecer dúbida porque de ser tal non investirían, refírese a se realmente será tan rendible para as empresas que aí meten cantidades enormes de cartos. Cando o fan, será porque si, pero non alcanzo a entender como un circo de tales proporcións, con tanto enxeñeiro, técnicos de alta cualificación e pilotos pagados a prezo de loucura, pode proporcionar beneficios a alguén. Tanto as marcas como os patrocinadores terán os seus economistas que botan contas ao milímetro e sacarán a conclusión de que lles cubica a xogada, pero visto desde lonxe e recoñecendo a ignorancia que sobre o asunto me domina, cústame saber por que un banco pode sacar tanto beneficio dunha publicidade tan cara. Pero xa digo, eles saberán e seguro que lles compensa. 
O segundo misterio en torno a este espectáculo é como se puido conseguir amarrar á televisión a millóns de seguidores. É algo que tamén me resulta de difícil comprensión, porque, aínda que sobre gustos nada está escrito, non lle acabo de ver o atractivo a unha retransmisión na que, agás un accidente, nada sucede. Un mira para a pantalla e só sente o ruxido dos motores e atende ás décimas que lle din que un lle leva a outro, pero parece estraño que nos poida atar a atención un montón de voltas de coches un detrás doutro, sen outro atractivo que saber se a un se lle rompe o motor, a outro lle rebentan as rodas ou un terceiro perde moito tempo mentres un equipo especializado e preparado ata os dentes lle cambia as rodas no mínimo tempo posible. Non sei en directo porque xamais tiven oportunidade de asistir a un acontecemento tan especial, pero visto na televisión parece a competición máis aburrida e previsible que se poida soñar. Tanta montaxe, tantos medios, tantos expertos para nos explicar como se gana unha décima de segundo entrando nunha curva para logo acabar sempre no mesmo. O curioso desta moda de atención televisiva é que todos imos aprendendo algún nome raro, e sabemos o que sabiamos: que existen neumáticos de chuvia e para seco, que se corres moito gástanse antes e que se non controlas podes esmendrellarte contra unha parede lateral. En fin, non quixera ofender a ninguén, pero pasar unha hora vendo dar voltas arredor dunha pista a coches tan caros e veloces non me acaba de convencer. Recórdame cando por fin lle regalei ao meu fillo o scalextric e pasaba tempo seguindo coa mirada as voltas e voltas que daban os pequenos coches, tendo como única atracción cando saían da pista e había que volvelos a colocar para regresar á marcha monótona e cansa de dar voltas e máis voltas sen ningunha outra finalidade. Porque habilidades podíanse demostrar poucas, raro que respondese ao manexo ou á pericia dun experto para mantelo na pista ou ganar en velocidade por aprender o seu manexo. 
E isto trae a colación a última e definitiva pregunta: quen corre, o coche ou o piloto? Ano tras ano observamos que o que marca as diferencias é o coche que os enxeñeiros conseguiron preparar, porque os pilotos, sen negar que existan diferenzas e uns máis habilidosos ca outros, á hora da verdade quedan sempre baixo o dominio do motor e do deseño que levan nas mans. Como se explica que o piloto ao que o ano pasado ninguén lle tusía pase este ano a andar por postos máis ben atrasados? Como, díganme, condutores que en anos pasados nunca se situaban nos primeiros postos, arrincan este ano, carreira tras carreira, sempre na primeira posición? Por que Alonso, que din tan fenómeno piloto, non sae dos postos de segunda e leva tres ou catro tempadas sen ulir a primeira praza do podio? Algo deberían argallar se queren que iso tan custoso e extravagante manteña un mínimo de atractivo. Porque se realmente do que se trata é de facer o mellor motor, lograr os inventos mellores para arrincar unha décima ao vento, o que habería é que realizar unha carreira de marcas onde os pilotos non deixan de ser meros acompañantes dunha magnífica máquina. Se, pola contra, o peso do piloto é determinante, as marcas pouco poderían mellorar, pois, por moi boa máquina que eu leve, cunha infinitamente peor, Alonso sempre debería ganarme. Que chegados a eses niveis de competición é imposible unha resposta similar dado que todos andan moi axustados e , tanto máquinas como pilotos andan en diferenzas de milésimas de segundo? Pois entón triste vexo o espectáculo. O que resulta algo estraño é que algúns pilotos elixan sempre a marca que está no momento en que fai peores máquinas. Nin que o ulisen. Se corren para Mercedes, ese ano Mercedes non consegue coche fiable; se cambia para Ferrari, Ferrari parece que non sabe fabricar coches de F1, son sempre unhas caldeiretas; e a únicas veces que ganou foi cando corría nunha marca na que ninguén daba un peso por ela. Misterios nos que non dou penetrado.




PUBLICADO EN DIARIO DE PONTEVEDRA

domingo, 6 de abril de 2014

CISTERNA


SABIDO é que se os nosos adolescentes demostran unha incompetencia evidente na resolución de problemas, os maiores non o seremos menos. Por lei de imitación, estas carencias non é que nos veñan por herdanza, pero si pola falta de dedicación do entorno. Tocado no amor propio pola vantaxe e superioridade que non só os finlandeses senón a simple media europea demostran sobre nós, nesta semana apareceume un problema diante do que non me arredei e fíxenlle fronte coma un finlandés dos bos.
Durante a noite, cando os sentidos están máis aguzados e o silencio o envolve todo, pareceume oír un ruído suave, suficiente para me pór en alarma. Afinei a atención, descartei distintas procedencias e o meu sentido máis fino levoume á conclusión de que o murmurio líquido procedía do cuarto de baño. Erguinme sixiloso, entrei no baño e fun directo ao lugar do problema: a cisterna. Detectado o lugar, parecíame que estaba levando un método impecable, dado que pasaba das dúas da mañá, optei por pechar o paso da auga e agardar ata o día seguinte. Ao pouco de erguerme, abrín de novo o paso de auga e comprobei que o reguiño continuaba e que a perda non ía a menos por máis que probase baldeirando e deixando encher de novo o depósito. Mans á obra, decidinme. Coa miña mínima caixa de ferramentas dispúxenme. Despois da localización, pensei, deberemos ir á causa última. Para iso, desarmo. No desarme comprobo que os mecanismos constan dun montón de pezas plásticas, de pésima calidade, encaixadas de maneiras un tanto estrañas. Avanzo no despece. Procuro que cada peza quede ben situada para a súa posterior recomposición. Non acabo de ver a causa. Continúo desmontando? Dubido. Opto por montar de novo peza a peza o desfeito a ver se coa nova instalación acerto. Despois da recomposición non é que o problema desaparecese, é que agora xa perde con ganas. Vaise rir de min esta cisterna? Desmonto de novo, pero agora xa máis en profundidade, case a desarmo por completo e por fin paréceme atopar a razón da perda. Volvo a montar. Segue a perder. Amor propio. Razón e método fóra. Volvo á tarefa. Perdo a mañá completa, pero antes de comer, por fin, a cisterna queda montada e sen miga de perda. Problema resolto, anímome por evitar a chamada dun fontaneiro. Agora só faltaría que os de Pisa dixesen que isto non é a resolución dun problema, senón un chapuza.

PUBLICADO EN EL CORREO GALLEGO

O PRIMEIRO, CARGARSE A BLANCO

Leo que os informativos de RTVE caen en audiencia, deixándolle a primeira posición a TV5. Que a cadea pública deixe de ser a máis vista á hora de se informar pode que lle sirva a algúns para interpretar que a manipulación é a causa de décima arriba ou abaixo se opte por unha ou outra cadea. A min paréceme que para nada. En absoluto percibe a audiencia maior ou menor manipulación nuns informativos ca noutros, as causas, entre outras, axústanse ao tipo de informativos que se impón e no que hai que demostrar dotes e atrevemento maiúsculo para cada vez penetrar nesa selva espesa de confusión entre información, distracción e manipulación 
Se realmente o director de informativos da televisión pública quere desprazar ás demais cadeas, deixalas nun tirón de escalador ciclista que pega un arrinque na metade da subida, debe continuar polo camiño xa elixido pero con maior decisión. Polo que se pode observar, as claves informativas xiran arredor do deporte, do tempo e dos sucesos, catástrofes ou acontecementos extraordinarios. Pois velaí a senda. Non me arrinquen con Putin, Crimea, o paro, ou as declaracións do ministro do ramo sobre o recibo da luz – polos cravos de Noso Señor-. Ese modelo chamémoslle de tirón político está caducado. Nin por máis que metamos as sandeces de Mas. Acabado. Non se pode abrir un informativo con Rajoy, Santamaría, Obama, Putin ou Hollande (si, sen embargo, con Ségolène Royal). Tomen nota e afinen. Nos encabezados non pode faltar un suceso ( se é catástrofe mundial nin dubidalo, pero se non tamén vale un de andar pola casa, sucedido nun pobo de Andalucía, Estremadura ou Galicia), como pasou a noite o dedo gordo do pé dereito de Ronaldo e logo xa un dato máis tradicional, que se imos a mellor na economía, que se o ministro Guindos prognostica unha suba do PIB, que se o PP aínda non nos quere dicir a quen mandará de número un ás eleccións europeas. Sobre esta pirámide, sen tardanza, un adianto simple e claro das previsións do tempo e logo, coma sempre, correr e cantar. Os minutos especiais a deportes que se poden ir subindo progresivamente, unha cara nova na información meteorolóxica que non se debe deixar para o remate, pois para iso cadra mellor o desastre na organización da venda de entradas para ver ás momias de as súas maxestades do demo ou algún cantante que reúna miles de fanas adolescentes por velo de cerca. A estrutura, como ven, non ofrece posibilidade de engano: arrincar con catástrofes, sucesos truculentos, escándalos, fútbol e algo do de sempre para que a viraxe non se faga demasiado brusca. Máis minutos para debullar o deporte, máis tempo ao tempo e simpatías de músicos de moda. Con iso, manipulen ou non, os informativos vanse enchendo de contido e cada vez terán máis audiencia, xa non se soporta tanta insistencia nin monotonía nos esquemas informativos. 
Como comprobarán, esta estratexia séguese con máis ou menos descaro, pero a cadea que sexa máis atrevida e se adiante nestas innovacións, levarás as décimas á súa contabilidade que á fin e o que importa. Mais, dito o anterior, hai elementos que ás veces pasan desapercibidos e requiren a nosa atención. Cada cadea acostuma a fichar cada tempada a un ou unha presentadora que sexa a cara visible e aguce a memoria en cada un de nós. Como xa temos visto, uns van, outros veñen, moitos permanecen... depende da opción de cada dirección. RTVE creo que ten un problema de fixación serio e que debe acometelo sen máis espera: Ana Blanco non pode ser a salvación dos informativos. Nada teño contra esa presentadora discreta e inmutable no tempo; nada me desagrada da súa natural e aséptica maneira de contar; nada diría do seu físico que permanece incorrupto desde que se fundou a televisión; nada que opoñerme á súa aparencia de obxectividade. Creo que é unha boa profesional e moi resistente ao cambio. Pero todo ten un límite. A todo lle chega o seu fin. Se realmente a televisión pública quere competir e dar un tirón nos índices de audiencia dos seus informativos, antes de nada, debe cargarse a Ana Blanco. Con todo a dor do meu corazón. Pero retírenma. Déanlle «Informe Semanal» ou algo semellante, pero que nos informativos non volva a aparecer o seu rostro, nin de tarde nin de noite, que se saiba dunha vez para sempre que a eterna informadora á que levamos visto en tempos de Pose e PP sen interrupción, deixe de aparecer nas nosas casas coma se tivese permiso permanente de entrada. Merece un descanso. Se de min se fían, cargada Ana Blanco, aplicando as estratexias do comezo, os informativos medrarán coma leite no lume e nós seguiremos tan faltos de información coma sempre.



PUBLICADO EN DIARIO DE PONTEVEDRA

martes, 1 de abril de 2014

O QUE VALE UN H0ME


OU UNHA MULLER, e non me obriguen a aclarar en cada parágrafo que as mulleres están peor pagadas e merecen a igual traballo, igual salario. Feita esta aclaración, a miña pregunta vén a conto co club dos executivos millonarios que concentran sobre si, parece, o 99% do éxito dunha empresa, do contrario como se explica unha diferenza tan abismal entre o seu salario e o medio alto dos outros empregados. Por iso eu quixera indagar a ver ser realmente existen razóns de peso que xustifiquen tales desproporcións.
Como exemplo ben á beira temos a Pablo Isla, o número un, da empresa número un. Partamos de bases incuestionables. Unha empresa é dos seus accionistas e eles consenten e pagan o que lles peta aos seus empregados. Se decide, polo tanto, crear esas diferenzas de escándalo entre os seus empregados será porque lles compensa. Ou non. Pero eles así o cren. Ben, supoñamos que un destes altos executivos do club sabe sete idiomas, domina o dereito comercial internacional coma poucos, demostra unha capacidade de líder entre os seus colegas que o seguen como a Xesús os apóstolos, que goza dunha perspicacia pouco vista para adiantarse a descubrir onde e como deben dirixirse os próximos investimentos, domina a planificación e control de persoal ata o punto de que os sindicatos e todos os obreiros beben da súa man con fe de carboeiros e, por riba, goza do don de xentes, é amable, faise querer e todo o persoal sente admiración por el. Regálenlle se queren máis virtudes. Aínda así, compensa que unha empresa centralice nunha soa persoa tanto poder e como tal se lle pague cun soldo pornográfico que non resiste ningunha análise que o xustifique? Non eran fenómenos similares Conde, Rato, Blesa, Gayoso, Méndez? Que home pode supor tanto para unha empresa coma para que reciba tales beneficios? Ningún. E non só iso, senón que me parece un erro maiúsculo non potenciar unha rede horizontal, un equipo de directivos, que reciban un salario acorde á súa valía e dedicación, pero nunca depositar nun só home tamaño poder. E menos regalarlle un soldo tan escandaloso que, oxalá me equivoque, pero calquera día descubrimos que era un máis que mentres o vento viña a favor enriqueceuse desmesuradamente, e se chegase a vir en contra, desaparecería sen culpa nin pena. Ningún home vale tanto. E se os houbese, non cobrarían ese disparate de salario.


PUBLICADO EN EL CORREO GALLEGO

sábado, 29 de marzo de 2014

PACO

As noticias andan a tal ritmo, acontecen tantas cousas que axiña todo queda vello, pasado, fóra da actualidade. Foi onte, pero parece que xa hai un ano e xa se dixo todo que había que dicir. Unha avalancha de artigos e información concentrada rodeou a morte de Paco ( de Luzia, debería ser, súa nai era portuguesa) , que volver hoxe sobre el parece algo fóra de lugar, sen sentido, andar atrasado. E si, algo atrasado ando que non dou seguido todo o que nos queren vender os medios de persuasión de masas, pero conservo a memoria para o que me parece relevante a pesar de non ser tampouco método de moda. Mesmo para os que deixan unha obra imperecedoira, como é o caso de Paco de Lucía, a morte é algo do que nos esquecemos axiña. Dous, tres días de dor, pero axiña cada quen regresa ás súas actividades e labores e deixa a un lado aquelo que tanta dor ou emoción lle causou. A memoria é lixeira coa morte. Máis, claro, se non deixas nada, como é caso da maioría. Pero aínda para os que nunca desaparecerán porque gozaron do don de crear con mestría, agás os seres máis queridos, o resto somos dados ao esquecemento e axiña pasamos ao seguinte. Como ademais mortos vai habendo, non damos atendido a tantos. Pois aínda que xa pareza un pouco fóra de hora, quero resaltar algúns aspectos da grandeza do gran guitarrista. A primeira é a disciplina. Unha disciplina férrea, a idade temperá, que lle obrigou a queimar as xemas dos dedos enriba das cordas: a esquerda para pensar, a dereita para executar. Paco non aceptou esa disciplina porque si, senón porque contou cun pai farto de tocar para señoritos que os despedían cunhas esmolas e catro palmadas no lombo ata a próxima esmorga. Chegar ás oito da mañá derreado e canso de tocar para catro ignorantes que utilizaban a estes músicos como ruído de fondo para os seus ligues, negocios ou borracheiras non era agradable e iso foi o que seu pai quixo evitar. Por iso, desde os oito anos, o neno Paco tocaba máis de oito horas diarias baixo a vixilancia rigorosa dun pai que tocaba para comer, non pola creatividade, nin a loucura da arte, só para comer. Ese rigor disciplinario marcou a maneira de ser e tocar de Paco de Lucía para sempre. Conseguiu, como pasara con músicos clásicos que aplicaron técnicas semellantes, a seguranza que aporta o dominio dunha técnica a proba de calquera imprevisto. Cando por repetición un hábito se instala na maneira de pensar, de executar unha obra ou, coma neste caso, nos dedos dun guitarrista, ao estar tan arraigado, tan fixado no cerebro, é case imposible o erro. Os dedos móvense a velocidade necesaria, coa pulsación precisa, coa intensidade que se lle queira dar. Os hábitos aprendidos a forza de repetir e repetir na infancia logran un dominio técnico básico para calquera actividade que é difícil de perder. E se a técnica, a facilidade e dominio do instrumento o logrou por necesidade de comer, ademais, alcanzado ese obxectivo, Paco de Lucía, coma tódolos xenios, tiña a obsesión do que el chamaba a súa filla de puta. Odiada polas horas de nenez perdida, polo cansazo de repetir pezas ás que xa lles pasara o seu momento, pero necesariamente debía executar en cada concerto, farto de pasear o mundo enteiro pegado á guitarra, odiábaa e quería tanto que non podía vivir sen ela. Se algo caracteriza a un xenio e case obsesión coa que se dedica a algo. Unha dedicación por riba de calquera outra obriga ou necesidade. Paco chegou a ese momento no que, aínda procurando illarse do mundo para gozar da soidade e da familia, non podía prescindir de agarrarse á súa filla de puta e crear, inventar novos sons, acordes máis complexos, ritmos mesturados, fusión, recreación do clásico co novo, da samba ou do jazz, sempre, claro, coa base flamenca dos seus dedos habituados a ese toque tan único e especial. Sempre fun un amante da súa música. Escoiteino moito. Estes días, desde a súa morte, máis. E non só a el, compareino con outros grandes guitarristas, pechaba os ollos e comparaba os sons, de inmediato saltaban as diferenzas. Sanlucar, Tomatito, Amigo, De Melchor, Cepero... todos eles indubidablemente grandes dominadores da guitarra, pero nada que ver co son de Paco de Lucía. A precisión, a finura, exactitude e o ritmo adquiren na súa guitarra unha vida nova, diferente, única. Incapaz de ninguén igualar. Poderás tocar moi ben a guitarra pero nunca coma Paco de Lucía. Aquel neno que comezou por necesidade para comer a disciplinarse aos oito anos, aquel mozo que aprendeu nas mellores ventas, aquel que entendía a Camarón sen palabras, aquel que non lle impoñía nin De Meola nin Chic Corea, ese xenio deixará para sempre pezas e interpretacións únicas, que só el, unicamente el podía tocar así. Por iso, aínda que a memoria sexa leve para os mortos, mesmo os que adquiren gloria, a música que nos deixa impedirá que nos poidamos esquecer del nunca.


PUBLICADO EN DIARIO DE PONTEVEDRA